Anthropic wnosi do Sądu Apelacyjnego USA dla Okręgu Kolumbii o ponowne rozpoznanie sprawy dotyczącej uznania go przez Pentagon za zagrożenie dla łańcucha dostaw

13 października 2026 r. Anthropic PBC złożyła wniosek do Sądu Apelacyjnego Stanów Zjednoczonych dla Okręgu Kolumbii o ponowne rozpoznanie wydanego większością głosów wyroku, który utrzymał w mocy decyzję Departamentu Wojny o uznaniu tej firmy zajmującej się sztuczną inteligencją za zagrożenie dla łańcucha dostaw zagrażające bezpieczeństwu narodowemu.

Wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy przez skład orzekający lub pełny skład sądu złożono na podstawie federalnej reguły postępowania apelacyjnego nr 40 w połączonych sprawach Anthropic PBC przeciwko Departamentowi Wojny Stanów Zjednoczonych. Zgodnie z zaświadczeniem o zgodności wniosek liczy 3894 słowa. Podpisali go prawnicy z kancelarii Wilmer Cutler Pickering Hale and Dorr LLP, w tym Kelly P. Dunbar, który występował w sprawie w imieniu Anthropic.

W złożonym piśmie zakwestionowano wyrok z 25 września 2026 r., w którym oddalono wnioski Anthropic o kontrolę sądową decyzji o uznaniu firmy za zagrożenie. Sędzia Katsas sporządził 43-stronicową opinię sądu w imieniu składu, w którego skład wchodzili również sędziowie Henderson i Rao. Sędzia Henderson nie zgodziła się z większością, przedstawiając ośmiostronicową opinię odrębną; tego samego dnia sekretariat wstrzymał wydanie mandatu.

Podstawa uznania za zagrożenie

Departament Wojny uznał Anthropic za zagrożenie dla łańcucha dostaw na podstawie ustawy o bezpieczeństwie łańcucha dostaw w zamówieniach federalnych z 2018 r., ponieważ firma odmówiła usunięcia z umowy zakazów wykorzystywania modeli Claude do prowadzenia śmiercionośnych działań wojennych z użyciem systemów autonomicznych oraz masowej inwigilacji Amerykanów. Jak opisano we wniosku, 24 lutego 2026 r. dyrektor generalny Anthropic, Dario Amodei, spotkał się z sekretarzem wojny Pete’em Hegsethem, który zażądał, by Anthropic do 27 lutego zaakceptowała zapis umowny dopuszczający „wszystkie zgodne z prawem zastosowania”. 27 lutego 2026 r. prezydent Trump nakazał wszystkim agencjom natychmiast zaprzestać korzystania z technologii Anthropic, a Hegseth ogłosił w mediach społecznościowych decyzję o uznaniu firmy za zagrożenie i polecił Anthropic, by przez okres do sześciu miesięcy nadal udostępniała Departamentowi Claude.

Hegseth wydał formalną decyzję 3 marca 2026 r., a następnego dnia Departament powiadomił Anthropic. 9 marca 2026 r. Anthropic złożyła do Sądu Apelacyjnego USA dla Okręgu Kolumbii wniosek o kontrolę sądową. Po tym, jak Hegseth 3 czerwca 2026 r. odmówił ponownego rozpatrzenia sprawy, 24 czerwca 2026 r. drugi wniosek połączono z pierwszym.

Zarzuty dotyczące ustawy i procedury

W pierwszej kolejności we wniosku zakwestionowano interpretację ustawy przyjętą przez większość składu. Ustawa definiuje zagrożenie dla łańcucha dostaw jako ryzyko, że dana osoba może sabotować objęty nią przedmiot, złośliwie wprowadzić do niego niepożądaną funkcję, wydobyć z niego dane lub „w inny sposób nim manipulować”. Według wniosku większość uznała, że „manipulować w inny sposób” oznacza organizować, obsługiwać lub kontrolować, niezależnie od zamiaru działania na szkodę, a zatem zastosowanie ustawy „zależy od tego, co robi Anthropic, a nie od tego, dlaczego to robi”. Anthropic argumentuje, że taka interpretacja jest sprzeczna z orzeczeniem Sądu Najwyższego z 2024 r. w sprawie Fischer przeciwko Stanom Zjednoczonym, zgodnie z którym znaczenie klauzuli zawierającej słowo „inaczej” wynika z konkretnych pojęć, które ją poprzedzają.

We wniosku podniesiono, że interpretacja większości nie ustanawia żadnej granicy, ponieważ każdy wykonawca organizuje, obsługuje lub kontroluje swoje produkty. Przytoczono w nim opinię odrębną sędzi Henderson, zgodnie z którą wykonawcy stają teraz przed dramatycznym wyborem: „Zgodzić się na żądania sekretarza albo ryzykować uznanie za zagrożenie dla bezpieczeństwa narodowego”. We wniosku zarzucono również większości, że niewłaściwie utrzymała decyzję w mocy, opierając się na przesłance, której sekretarz nie przywołał: sekretarz przedstawił Anthropic jako „wrogą stronę” dążącą do zakłócenia działań wojskowych USA, podczas gdy większość stwierdziła, że „nie ma powodu, by wątpić” w „szlachetne intencje” Anthropic. Jak wynika z orzeczenia Sądu Najwyższego z 2015 r. w sprawie Michigan przeciwko EPA, argumentuje Anthropic, sądy mogą utrzymać w mocy działania agencji wyłącznie na podstawie przesłanek przywołanych przez samą agencję.

Ustawa wymaga powiadomienia przed uznaniem podmiotu za zagrożenie i umożliwienia mu przedstawienia odpowiedzi. Według wniosku sekretarz pominął te wymogi, powołując się w jednym, pozbawionym uzasadnienia zdaniu na pilny interes bezpieczeństwa narodowego. We wniosku stwierdzono, że większość uznała naruszenia procedury za nieszkodliwe, ponieważ wcześniejsze przeprowadzenie postępowania „nie wpłynęłoby” na decyzję sekretarza. Anthropic argumentuje, że przepis ustawy dotyczący kontroli sądowej, który nakazuje sądowi „uznać za niezgodne z prawem” działania objęte ustawą i podjęte z naruszeniem wymaganych procedur, nie pozostawia miejsca na ustanowioną przez sądy zasadę nieszkodliwego błędu. We wniosku przywołano orzeczenie Sądu Najwyższego z 2026 r. w sprawie Trump przeciwko Cook, zgodnie z którym działanie podjęte bez wymaganej procedury było nieważne od samego początku, oraz orzeczenie z 2001 r. w sprawie Alabama przeciwko Bozeman.

Zarzuty konstytucyjne i dalszy bieg sprawy

W odniesieniu do prawa do rzetelnego postępowania wniosek wskazuje, że zgodnie z precedensami Sądu Apelacyjnego USA dla Okręgu Kolumbii przed uznaniem podmiotu za zagrożenie dla bezpieczeństwa narodowego należy go powiadomić i umożliwić mu przedstawienie odpowiedzi, nawet jeśli chodzi o domniemane zagraniczne organizacje terrorystyczne, chyba że wykazano szczególną, indywidualnie uzasadnioną potrzebę pominięcia tych wymogów. Przywołano orzeczenie sądu z 2001 r. w sprawie National Council of Resistance of Iran, orzeczenie z 2010 r. w sprawie People’s Mojahedin Organization of Iran, orzeczenie Ralls z 2014 r. dotyczące kontroli inwestycji zagranicznych oraz orzeczenie Hesai z 2026 r. We wniosku argumentuje się, że działania Departamentu przeczą istnieniu pilnej potrzeby natychmiastowej interwencji, ponieważ Departament od dawna znał zobowiązania Anthropic w zakresie bezpieczeństwa, kontynuował negocjacje po wydaniu decyzji i przez okres do sześciu miesięcy nadal wykorzystywał Claude w działaniach wojskowych. Stwierdzono w nim również, że decyzję oparto na twierdzeniu — później wycofanym — iż Anthropic mogłaby zmienić Claude’a lub go wyłączyć po wdrożeniu w systemach niejawnych.

W odniesieniu do Pierwszej Poprawki wniosek wskazuje, że większość zgodziła się, iż Anthropic korzystała z ochrony przysługującej wypowiedziom i poniosła niekorzystne konsekwencje, a mimo to nie stwierdziła związku przyczynowego między tymi faktami. Pominęła przy tym wpis Hegsetha w mediach społecznościowych, w którym zarzucił Anthropic „obłudną retorykę” i „demonstracyjne manifestowanie cnót”, a także skrytykował jej „ideologię”. We wniosku zauważono, że 27 sierpnia 2026 r. Sąd Okręgowy Stanów Zjednoczonych dla Północnego Dystryktu Kalifornii orzekł, iż równoległa decyzja o zakwalifikowaniu Anthropic jako zagrożenia dla łańcucha dostaw, wydana na podstawie odrębnej ustawy Departamentu Obrony, stanowiła bezpośrednią reakcję na publiczne odrzucenie przez Anthropic stanowiska Departamentu w sprawie zawarcia umowy, i stwierdził, że istnieją „bezpośrednie dowody na to, iż wypowiedzi Anthropic” w istotnym stopniu wpłynęły na tę decyzję. We wniosku oba rozstrzygnięcia określono jako niemożliwe do pogodzenia orzeczenia konstytucyjne dotyczące powiązanych decyzji wydanych tego samego dnia przez tego samego sekretarza.

We wniosku zwrócono również uwagę, że Sąd Apelacyjny Stanów Zjednoczonych dla Okręgu Kolumbii ma wyłączną jurysdykcję w sprawach zaskarżania decyzji na podstawie ustawy z 2018 r., co — jak wskazano — oznacza, że orzeczenie składu orzekającego pozostanie ostateczne, o ile sprawy nie rozpatrzy Sąd Najwyższy. W sprawie złożono także piętnaście opinii amicus curiae, przygotowanych przez stowarzyszenia branżowe, byłych urzędników ds. bezpieczeństwa narodowego, 149 byłych sędziów, organizacje działające na rzecz swobód obywatelskich oraz specjalistów ds. AI. W rejestrze spraw sądu odnotowano, że wniosek o ponowne rozpoznanie doręczono i zarejestrowano 13 października 2026 r., a zarządzenie sekretarza sądu wstrzymujące wydanie mandatu pozostaje w mocy od 25 września 2026 r.