SpaceX công bố kế hoạch xây dựng hai tổ hợp siêu máy tính AI tại Texas và Arizona

Ngày 12 tháng 11 năm 2026, SpaceX công bố kế hoạch xây dựng hai tổ hợp siêu máy tính AI với tổng vốn đầu tư dự kiến hơn 74 tỷ USD: lên đến 24 tỷ USD tại Starbase, Texas, và khoảng 50 tỷ USD tại hạt Cochise, Arizona, nơi dự án vẫn cần được hạt phê duyệt.

Cơ sở Starbase dự kiến huấn luyện các hệ thống AI tiên tiến hàng đầu phục vụ nghiên cứu y khoa, ứng phó khẩn cấp, sản xuất tiên tiến và an ninh quốc gia, đồng thời hỗ trợ phát triển và thử nghiệm các hệ thống điện toán không gian trong tương lai. Theo Reuters, mảng AI của SpaceX tạo ra hơn một nửa doanh thu quý III của công ty, giúp dự án mở rộng này có nền tảng kinh doanh đáng kể bên cạnh tên lửa và dịch vụ internet vệ tinh Starlink.

Thiết kế và kế hoạch tài nguyên của cơ sở tại Arizona

Kế hoạch xây dựng cơ sở tại Arizona gồm chín tòa nhà điện toán một tầng, mỗi tòa rộng khoảng 493.000 foot vuông, cùng các tòa nhà điện, một tòa nhà vận hành và an ninh, và các khu vực ngoài trời dành cho thiết bị làm mát khô, máy biến áp và hệ thống lưu trữ pin. Các tòa nhà được thiết kế để đáp ứng công suất lên đến sáu gigawatt, với khả năng lưu trữ năng lượng bằng pin lên đến 24 gigawatt-giờ.

Khác với Starbase, cơ sở tại Arizona sẽ lấy điện từ lưới điện thông qua Sulphur Springs Valley Electric Cooperative (SSVEC) và Arizona Electric Power Cooperative, không có nhà máy điện tại chỗ. Mỗi tòa nhà điện toán sẽ có hệ thống phát điện dự phòng chạy bằng khí tự nhiên, công suất khoảng 10 megawatt, để cấp điện cho các tải trọng thiết yếu; hệ thống này được cấp khí từ đường ống hiện có và chỉ sử dụng khi dịch vụ điện bị gián đoạn cũng như trong các đợt kiểm tra định kỳ. Hệ thống pin sẽ giúp cơ sở duy trì hoạt động khi mất điện, đồng thời hỗ trợ điện áp và độ ổn định của lưới điện khu vực.

Giải pháp làm mát là một phần cốt yếu trong kế hoạch sử dụng tài nguyên. Các vòng tuần hoàn chất lỏng khép kín sẽ dẫn nhiệt từ máy tính đến những bộ làm mát khô dùng quạt, nhờ đó không cần tháp giải nhiệt hay phun nước bay hơi; các vòng này chỉ cần nạp nước một lần và có thể tái sử dụng nước trong tối đa 10 năm. SpaceX ước tính tổng lượng nước sử dụng khi dự án được xây dựng hoàn chỉnh sẽ lên đến 10 acre-foot mỗi năm cho mọi hoạt động tại cơ sở, tương đương lượng nước tiêu thụ hằng năm của khoảng 20 đến 30 hộ gia đình ở Arizona. Kế hoạch không đề cập đến việc đào giếng mới hay tiêu thụ nước cho công nghiệp; nước phục vụ xây dựng và kiểm soát bụi sẽ lấy từ các nguồn không dùng cho sinh hoạt hoặc được chở đến.

SpaceX ước tính dự án sẽ tạo khoảng 5.500 việc làm trong giai đoạn xây dựng cao điểm và 1.000 việc làm thường xuyên. Các dự báo của công ty cũng bao gồm khoản lợi ích tiềm năng một lần trị giá 250 triệu USD từ thuế bán hàng của hạt trong năm đầu tiên và nguồn thu thuế bất động sản mới hằng năm từ 34 triệu đến 103 triệu USD, qua đó xem việc mở rộng cơ sở thu thuế là một phần trọng yếu trong lập luận ủng hộ dự án.

SpaceX cũng dự báo hóa đơn tiền điện của các hộ gia đình là thành viên SSVEC sẽ giảm từ 10% đến 40% trong suốt thời gian triển khai dự án. Khi dự án được xây dựng hoàn chỉnh, kế hoạch dự kiến cấp tối đa 260 triệu USD mỗi năm cho SSVEC và tối đa 200 triệu USD cho AEPCO; hội đồng quản trị của hai đơn vị sẽ quyết định cách phân bổ khoản tiền này. Mức đóng góp hằng năm cụ thể vẫn phải chờ kết quả đàm phán cuối cùng với cả hai hợp tác xã.

Hạ tầng điện và nước tại Starbase

Tại Starbase, cơ sở này sẽ tự sản xuất điện thay vì lấy điện từ lưới điện công cộng. SpaceX cho biết dự án đã tạo ra hơn 3.000 việc làm trong lĩnh vực xây dựng và dự kiến cơ sở khi đi vào hoạt động sẽ duy trì hơn 500 vị trí việc làm thường xuyên. Các hệ thống điện của cơ sở sẽ có thiết bị kiểm soát khí thải và hệ thống giám sát nhằm đáp ứng các yêu cầu về chất lượng không khí của liên bang và tiểu bang.

SpaceX đã cam kết 220 triệu USD cho hạ tầng cấp nước và xử lý nước thải tại khu vực Brownsville, trong đó có 40 triệu USD đã được cấp cho Hội đồng Tiện ích Công cộng Brownsville. Các dự án do Cơ quan Nước Khu vực Southmost xác định nhằm bổ sung khoảng 20 triệu gallon nước mỗi ngày từ các nguồn không phụ thuộc vào sông Rio Grande: 8 triệu gallon từ việc tái sử dụng nước đạt chuẩn sinh hoạt và 12 triệu gallon từ việc mở rộng xử lý nước ngầm lợ.

Brownsville và hội đồng tiện ích của thành phố sẽ tiếp tục sở hữu các cơ sở cấp nước. SpaceX không mua quyền sử dụng nước, không trả trước giá dịch vụ tiện ích và không được ưu tiên tiếp cận nguồn nước; công ty vẫn phải tuân theo mức giá thông thường và các hạn chế về bảo tồn nước.

Theo thỏa thuận về hạ tầng nước, Brownsville đã đưa khoảng 444 mẫu Anh gần Cảng Brownsville ra khỏi địa giới hành chính để chuyển sang Starbase. Khu đất thuộc sở hữu tư nhân này từng bị sử dụng để đổ chất thải trái phép từ những năm 1960; SpaceX đang dọn dẹp sắt vụn, thiết bị gia dụng, phế thải xây dựng và hàng nghìn lốp xe. Công ty cũng đang thảo luận về việc giảm thuế bất động sản đi kèm các khoản thanh toán được đàm phán với Starbase và hạt Cameron, với lập luận rằng phương án này sẽ tạo ra nguồn thu địa phương ổn định hơn khi thiết bị điện toán mất giá.

Các quyết định địa phương còn đang chờ

Cả hai dự án vẫn cần chờ các quyết định ở cấp địa phương. Reuters cũng đưa tin rằng một kiến nghị có 2.400 chữ ký đề nghị giới chức bác giấy phép tại Arizona; phiên điều trần công khai của hạt Cochise dự kiến diễn ra vào tháng 12 năm 2026. Tại Texas, Ủy ban Thành phố Starbase dự kiến xem xét việc giảm thuế bất động sản vào ngày 9 tháng 12 năm 2026.

Điều đó cho thấy kế hoạch đầu tư của SpaceX chỉ là một phần trong quá trình triển khai dự án. Việc cấp phép của hạt, đàm phán với các hợp tác xã và thỏa thuận thuế của Starbase sẽ quyết định năng lực điện toán được đề xuất cùng các lợi ích địa phương liên quan sẽ chuyển từ giai đoạn công bố sang triển khai như thế nào.