Opera WebAI’yi Başlattı: Yerel Yapay Zekâ Modellerini Tarayıcılarına Getiriyor

Opera, 27 Ekim 2026’da yerel yapay zekâ modellerini doğrudan tarayıcılarında sunmaya başladığını duyurdu. Böylece kullanıcının kendi bilgisayarında çalışan yapay zekâ, Opera tarayıcılarının yeni neslinin temel unsurlarından biri hâline geliyor. İlk özellikler, Opera One’da isteğe bağlı olarak etkinleştirilebilen erken önizleme sürümünde sunuluyor; Opera GX ve Opera Neon ise daha sonra kullanıma sunulacak.

WebAI İlk Aşamada Neler Sunuyor?

Opera’ya göre WebAI, Google ve Microsoft gibi şirketlerin desteklediği, web sitelerinin ve tarayıcı uzantılarının tarayıcı üzerinden sunulan yapay zekâyı kullanmasına olanak tanıyan, önerilen bir web standardı. Opera, uygulamasının modelden bağımsız olduğunu ve açık modeller temelinde geliştirildiğini, böylece kullanıcılara farklı yapay zekâ sağlayıcıları arasından seçim yapma olanağı sunduğunu belirtiyor. Kullanıcılar, WebAI’nin ilk sürümünde Google ve Apple modellerine doğrudan Opera üzerinden erişebiliyor. Bunlar arasında Google’ın Gemma modeli ve Mac’lerde Apple’ın cihaz üzerinde çalışan temel modeli de bulunuyor. Opera’ya göre WebAI, herkesin tarayıcı içinde metin oluşturmasına, içerikleri sınıflandırmasına ve bilgi parçaları arasındaki ilişkileri anlamasına olanak tanıyor.

Opera’nın Tarayıcılar ve Yapay Zekâdan Sorumlu İcra Başkan Yardımcısı Krystian Kolondra, lansmanı tüketici cihazlarının bugün neleri yapabildiği üzerinden değerlendirdi. “İnsanların yapay zekâdan beklediği pek çok şey için veri merkezine gerek yok. Dizüstü bilgisayarınız bunları zaten yapabiliyor; üstelik verilerinizi hiçbir yere göndermeden,” dedi. Kolondra, Opera’nın yerel modelleri ilk olarak 2024’te geliştiricilere sunduğunu, şimdi ise herkese açtığını belirtti. Ayrıca daha fazla model ve aracın yolda olduğunu ve kullanıcıların kendi cihazlarında nelerin çalışacağına her zaman kendilerinin karar vereceğini söyledi.

Bu çalışmalar, Opera’nın 3 Nisan 2024 tarihli duyurusuyla başladı. Opera, bu duyuruyla Meta’nın Llama’sı, Vicuna, Google’ın Gemma’sı ve Mistral AI’ın Mixtral’ı da dâhil olmak üzere yaklaşık 50 model ailesinden 150 yerel LLM varyantı için Opera One geliştirici sürümüne deneysel destek ekledi. Her varyant genellikle yerel depolama alanında 2 ila 10 GB yer kaplıyordu ve yerel modeller, Opera’nın çevrimiçi tarayıcı yapay zekâ hizmeti Aria’yı tamamlıyordu. Opera, 2024 geliştirici sürümünün yerel yapay zekâ modellerine yerleşik erişim sunan ilk büyük tarayıcı olmasını sağladığını belirtiyor.

Kontroller, API’ler ve Örnek Uzantılar

WebAI isteğe bağlıdır: Kullanıcı Ayarlar’da özelliği etkinleştirene kadar hiçbir şey indirilmez; özellik istenen herhangi bir zamanda kapatılabilir. Siteye özel izinler sayesinde kullanıcılar, hangi web sitelerinin yerel yapay zekâya erişebileceğine karar verebilir. Opera’nın geliştirici blog yazısına göre yerel çıkarım tarayıcıya yerleşik olduğundan ayrıca bir yapay zekâ uygulaması yüklemek, yerel bir sunucu yapılandırmak ya da API anahtarı edinmek gerekmez. WebAI, Opera’nın çıkarım motoru üzerinden sunulan açık ağırlıklı modellerle ve kullanıcının cihazında zaten bulunan uyumlu modellerle çalışır; böylece kullanıcılar tek bir model sağlayıcısına bağlı kalmaz.

Opera, bu tasarım sayesinde kullanıcıların yapay zekâ aboneliklerine ihtiyaç duymadığını ve yerel yapay zekânın işlediği bilgilerin kullanıcının cihazında kaldığını belirtiyor. Geliştiriciler ise yapay zekâ altyapısı işletmeden veya her istek için ödeme yapmadan yapay zekâ özellikleri ekleyebiliyor. Şirketin verdiği örnekte bir uzantı, kullanıcının dizüstü bilgisayarındaki bir modeli kullanarak sekmeleri düzenleyebilir, tıklama tuzağı içerikleri işaretleyebilir veya uygun iş ilanlarını bulabilir; üstelik hesap açmaya, ücret ödemeye ya da herhangi bir veriyi bir yapay zekâ hizmetine göndermeye gerek kalmaz.

WebAI; metin oluşturma, bilgileri sınıflandırma ve içerik parçaları arasındaki ilişkileri bulma işlevleri için temel yapı taşları olarak tanımlanan Prompt, Decision ve Semantic Embeddings API’lerini sunuyor. Opera’nın WebAI geliştirici sayfasında ayrıca, tümü tarayıcıda ve tamamen cihaz üzerinde çalışan deneme alanlarıyla birlikte Summarizer, Writer, Rewriter, Translator ve Proofreader API’leri de listeleniyor.

Opera, geliştiricilerin neler yapabileceğini göstermek için altı deneysel örnek uzantı yayımladı. Şirket bunları Opera özellikleri değil, fikir geliştirmeye yönelik başlangıç noktaları olarak tanımlıyor: Project Lens, bir makalenin paragraflarını belirtilen bir proje açısından taşıdıkları öneme göre renklendiriyor; Got It?, az önce okunan bir makale hakkında kısa bir test hazırlıyor; Questionable Intelligence, sayfa hakkında eğlenceli sorular sorup vardığı sonucu bir grafikle gösteriyor; Semantic Art, bir makaleyi hareketli bir sanat eserine dönüştürürken benzer cümleleri görsel olarak yan yana getiriyor; RecordIn Alchemy, herhangi bir makaleyi Opera’nın deyişiyle dayanılmaz derecede ilham verici bir sosyal medya gönderisine dönüştürüyor; C·I·A·O’da ise iki ASCII kedisi herhangi bir konuda doğaçlama bir sahne canlandırıyor.

Kullanılabilirlik ve Platform Sınırlamaları

WebAI, Intel veya AMD işlemcili 64 bit Windows bilgisayarlarda ve Apple silicon işlemcili Mac’lerde isteğe bağlı erken önizleme sürümü olarak kullanılabiliyor. Intel işlemcili Mac’lerde, Linux’ta veya ARM işlemcili Windows’ta kullanılamıyor. Ayarlar’da WebAI’yi etkinleştirmek uyumlu bir yerel model indiriyor; Opera’ya göre bu işlem birkaç dakika sürebilir. Yapay zekâ kullanıcının kendi cihazında çalıştığı için performans donanıma bağlı. Opera, yerel yapay zekâyı daha az kaynak kullanan ve daha hızlı hâle getirmek için çalışmalarını sürdüreceğini belirtiyor. Şirket, bu lansmanı daha geniş kapsamlı bir girişimin başlangıcı olarak nitelendiriyor ve farklı cihazlar için optimize edilmiş daha fazla açık modelin yanı sıra yerel yapay zekâyı temel alan tarayıcı deneyimleri geliştirmeye yönelik daha fazla araç sunmayı planladığını söylüyor.

HTML-In-Canvas da Aynı Anda Kullanıma Sunuldu

Opera, 27 Ekim 2026’da HTML-in-Canvas’ı da kullanıma sundu. Bu web özelliği, gerçek ve etkileşimli web sayfalarını 2D ve 3D sahnelerin içine yerleştiriyor. Opera’nın açıklamasına göre Canvas içeriği daha önce yalnızca tıklanamayan, içine yazı yazılamayan veya seçilemeyen pikseller olarak görüntüleniyordu. HTML-in-Canvas ile menüler, düğmeler ve formlar bir sahneyle birlikte hareket edebiliyor ve işlevlerini koruyor; üstelik bunlar, geliştiricilerin zaten bildiği HTML ve CSS kullanılarak oluşturuluyor. Opera, bu özelliğin mağazalar, envanterler, ayarlar ve sohbet gibi oyun arayüzlerini ve oyunculara yönelik tarayıcısı Opera GX’i hedeflediğini belirtiyor. Şirket, Canvas’ı 2006’da web’e taşımaya yardımcı olduğunu ve daha sonra WebGL üzerinde çalıştığını söylüyor.

Opera GX Ürün Direktörü Maciej Kocemba, “Açıkçası bu gerçekten eğlenceli bir özellik,” dedi. “Gerçek bir web sayfasını alıp 3D bir dünyanın içine fırlatabiliyorsunuz ve her şey çalışmaya devam ediyor: düğmeler, metinler, menüler, hepsi. Kullanıcıların bu özelliği erkenden deneyip neler ortaya çıkaracaklarını görmelerini istedik.”

Opera’nın demoları arasında Webpage Bulldozer (bir buldozerin gerçek bir web sayfasındaki metinleri, görselleri ve düğmeleri iterek yığınlar hâline getirdiği demo), ekranlarında canlı ve etkileşimli web sayfalarının yer aldığı 3D bir oyun odası olan Gamer Room ve HTML Ninja’nın yanı sıra sekiz efekt demosu bulunuyor. Opera’nın HTML-in-Canvas blog yazısına göre bu özellik, açık biçimde geliştirilen ve Chromium’da uygulanan, gelişmekte olan bir web platformu önerisi. Aynı kaynak kuralları geçerli: geliştiriciler kendi içeriklerini bir Canvas’a çizebilir, ancak başka web sitelerinin içeriklerini çizemez. Early Bird ayarı, HTML-in-Canvas’ı web genelinde etkinleştiriyor; demolar da Opera tarayıcılarında herhangi bir kurulum gerektirmeden çalışıyor.