Matt Meyers, Tổng Giám đốc phụ trách doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Bắc Mỹ của Lenovo – Loạt bài phỏng vấn

Matt Meyers là Tổng Giám đốc phụ trách doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Bắc Mỹ của Lenovo, nơi ông đồng hành cùng các doanh nghiệp nhỏ và vừa trong quá trình ứng dụng AI, bảo đảm an ninh mạng và đáp ứng những yêu cầu vận hành của bộ phận CNTT hiện đại. Ông đã làm việc tại Lenovo hơn một thập kỷ, đảm nhiệm các vị trí liên quan đến khách hàng toàn cầu, dịch vụ và phần mềm, giải pháp không gian làm việc số, cũng như vai trò lãnh đạo mảng thương mại. Hành trình đó đã định hình trọng tâm công việc của ông: giúp các tổ chức quy mô nhỏ hơn tiếp cận công nghệ mạnh mẽ, an toàn, phù hợp với ngân sách và đội ngũ CNTT tinh gọn. Quan điểm của ông tập trung vào kết quả kinh doanh thiết thực: xác định những ứng dụng AI hữu ích, lựa chọn thiết bị và dịch vụ phù hợp với nhu cầu của nhân viên, đồng thời đánh giá giá trị của các khoản đầu tư công nghệ trước khi mở rộng quy mô.

Lenovo là một công ty công nghệ toàn cầu với danh mục sản phẩm trải rộng từ máy tính cá nhân, hạ tầng, phần mềm đến các giải pháp và dịch vụ. Các sản phẩm và dịch vụ dành cho doanh nghiệp của hãng bao gồm PC tích hợp AI, giải pháp không gian làm việc số, giải pháp bảo mật ThinkShield và các dịch vụ thuê bao TruScale. Đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa, những năng lực này kết hợp thiết bị, hỗ trợ, bảo mật và quản lý vòng đời nhằm giúp đơn giản hóa hoạt động công nghệ. Khi AI ngày càng trở thành một phần trong các ứng dụng và quy trình làm việc hằng ngày của doanh nghiệp, Lenovo đang phát triển giải pháp cho thiết bị, điện toán biên và môi trường đám mây, giúp các tổ chức có thêm lựa chọn về cách triển khai và quản lý công nghệ.

Ông đã làm việc tại Lenovo hơn một thập kỷ, trải qua các mảng khách hàng toàn cầu, dịch vụ và phần mềm, giải pháp không gian làm việc số, lãnh đạo mảng thương mại và hiện nay là phụ trách doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Bắc Mỹ. Hành trình đó đã thay đổi cách ông nhìn nhận những thách thức công nghệ mà doanh nghiệp nhỏ và vừa phải đối mặt so với các doanh nghiệp lớn như thế nào?

Trong suốt sự nghiệp tại Lenovo, tôi nhận thấy những thách thức công nghệ cốt lõi gần như giống nhau đáng kể, bất kể quy mô công ty. Tổ chức nào cũng tìm cách nâng cao năng suất, tăng cường bảo mật, kiểm soát chi phí và xác định cách tận dụng những đổi mới như AI để tạo lợi thế cạnh tranh.

Điểm khác biệt của doanh nghiệp nhỏ và vừa nằm ở nguồn lực. Các doanh nghiệp lớn thường có những đội ngũ chuyên trách về bảo mật, hạ tầng, mua sắm, AI và chuyển đổi số. Ở nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa, những trách nhiệm đó có thể dồn lên vai một nhóm chỉ vài người, thậm chí một cá nhân duy nhất. Vì vậy, họ hầu như không có dư địa cho sự phức tạp hay những sai sót.

Điều tôi rút ra được là doanh nghiệp nhỏ và vừa không cần những phiên bản thu nhỏ của công nghệ dành cho doanh nghiệp lớn. Họ cần các giải pháp được thiết kế phù hợp với thực tế hoạt động của mình. Công nghệ phải an toàn, dễ triển khai, dễ quản lý và nhanh chóng mang lại giá trị. Khi làm được điều đó, công nghệ sẽ trở thành động lực thúc đẩy tăng trưởng, thay vì một gánh nặng vận hành khác tranh giành thời gian và sự chú ý.

Việc ứng dụng AI có thể khiến một doanh nghiệp nhỏ và vừa có đội ngũ CNTT ít người và ngân sách hạn hẹp cảm thấy choáng ngợp. Doanh nghiệp nên chuẩn bị hai hoặc ba điều gì trước khi bắt đầu đầu tư nghiêm túc vào AI?

Sai lầm lớn nhất mà tôi thấy các tổ chức mắc phải là bắt đầu từ công nghệ thay vì vấn đề kinh doanh cần giải quyết.

Bước đầu tiên là xác định những lĩnh vực AI có thể tạo ra tác động đo lường được. Chẳng hạn, AI có thể giúp giảm khối lượng công việc hành chính, cải thiện khả năng phản hồi khách hàng, giúp nhân viên truy cập thông tin nhanh hơn hoặc tinh giản quá trình ra quyết định. Các sáng kiến AI hiệu quả nhất đều gắn với một kết quả kinh doanh cụ thể.

Thứ hai, hãy hiểu rõ dữ liệu của mình. Các tổ chức cần nắm rõ mình có những thông tin nào, chúng được lưu trữ ở đâu, ai có quyền truy cập và những thông tin nào tuyệt đối không được nhập vào các môi trường AI công khai. Bạn không cần hoàn thiện hệ thống quản trị dữ liệu trước khi bắt đầu, nhưng cần có nền tảng ban đầu.

Thứ ba, hãy xác định tiêu chí thành công trước khi đầu tư. Nếu mục tiêu là nâng cao năng suất, hãy thiết lập mức cơ sở để đối chiếu. Nếu mục tiêu là cắt giảm chi phí, hãy nắm rõ các khoản chi hiện tại. Cách tiếp cận thực tế là bắt đầu với những trường hợp sử dụng cụ thể, chứng minh được giá trị, rồi mới mở rộng dựa trên kết quả thay vì giả định.

Trong số các khách hàng doanh nghiệp nhỏ và vừa mà ông làm việc cùng, hiện nay AI đang tạo ra giá trị thiết thực ở những lĩnh vực nào? Trường hợp sử dụng nào vẫn đang được thổi phồng so với kết quả thực tế mà doanh nghiệp đạt được?

Giá trị dễ nhận thấy nhất trước mắt là nâng cao năng suất trong công việc hằng ngày.

Chúng tôi thấy các tổ chức dùng AI để tóm tắt thông tin, tạo và chỉnh sửa nội dung, phân tích tài liệu, tìm ra thông tin hữu ích và giảm bớt công việc hành chính lặp đi lặp lại. Xét riêng lẻ, không việc nào trong số đó có vẻ mang tính chuyển đổi, nhưng khi kết hợp lại, chúng tạo ra những cải thiện đáng kể về hiệu quả trên toàn tổ chức.

Kỳ vọng đôi khi vượt xa thực tế ở khía cạnh tự động hóa hoàn toàn. Vẫn có quan niệm rằng AI có thể thay thế hoàn toàn những vai trò hoặc quy trình kinh doanh phức tạp mà không cần nhiều sự giám sát. Với phần lớn doanh nghiệp nhỏ và vừa hiện nay, đây chưa phải lĩnh vực tạo ra giá trị lớn nhất.

Kết quả tốt nhất đạt được khi dùng AI để hỗ trợ nhân viên, loại bỏ trở ngại trong quy trình làm việc và đẩy nhanh quá trình ra quyết định. Điểm khởi đầu phù hợp nhất vẫn là những công việc có thể lặp lại thường xuyên, với tác động đo lường được và khả năng được áp dụng nhanh chóng.

Nhiều công ty đang được khuyến khích nâng cấp lên máy tính AI. Với chủ doanh nghiệp nhỏ và vừa, những khối lượng công việc nào thực sự hưởng lợi từ việc chạy AI cục bộ trên thiết bị, và khi nào một máy tính thông thường kết hợp với AI trên đám mây vẫn đáp ứng đủ nhu cầu?

Không có câu trả lời chung cho tất cả, vì mỗi nhân viên có cách làm việc khác nhau.

Máy tính AI mang lại giá trị lớn nhất cho những người thường xuyên sử dụng ứng dụng tích hợp AI, tính năng phiên âm và dịch thuật theo thời gian thực, công cụ cộng tác nâng cao, quy trình sáng tạo nội dung hoặc các tác vụ liên quan đến thông tin nhạy cảm. AI cục bộ có thể cải thiện tốc độ phản hồi, giảm phụ thuộc vào kết nối mạng và cho phép một số chức năng AI chạy trực tiếp trên thiết bị nhờ tài nguyên xử lý chuyên dụng. Với những tổ chức muốn giữ một số thông tin trên thiết bị, AI cục bộ có thể hữu ích, tùy thuộc vào chính sách bảo mật và ứng dụng được sử dụng.

Hiện nay, không phải nhân viên nào cũng cần máy tính AI. Những nhân viên chủ yếu sử dụng các ứng dụng năng suất truyền thống và thỉnh thoảng dùng dịch vụ AI trên đám mây vẫn có thể đạt hiệu suất cao với các hệ thống thông thường.

Không nên bàn đến việc thay mới thiết bị chỉ vì máy tính AI đã có mặt trên thị trường. Điều quan trọng là lựa chọn công nghệ phù hợp với nhân viên, khối lượng công việc và nhu cầu tương lai của doanh nghiệp. Chiến lược công nghệ hiệu quả nhất là gắn các khoản đầu tư với kết quả đạt được, thay vì chạy theo xu hướng.

Lenovo đang mở rộng chiến lược máy tính AI, đồng thời cung cấp các mô hình Thiết bị dưới dạng dịch vụ thông qua TruScale. Một công ty nhỏ có thể xác định như thế nào liệu tự mua và quản lý phần cứng hay chuyển sang mô hình thuê bao sẽ hợp lý hơn về tài chính và vận hành?

Tôi khuyến khích các lãnh đạo doanh nghiệp nhỏ và vừa đánh giá cả tác động tài chính lẫn thực tế vận hành khi quản lý công nghệ.

Sở hữu thiết bị theo cách truyền thống có thể phù hợp khi nhu cầu về thiết bị dễ dự đoán, tổ chức có sẵn vốn để đầu tư ban đầu và có đủ nguồn lực nội bộ để quản lý việc triển khai, hỗ trợ, vòng đời thiết bị và kế hoạch thay mới.

Mô hình Thiết bị dưới dạng dịch vụ có thể hấp dẫn khi mục tiêu là duy trì chi phí hằng tháng ổn định, tăng tính linh hoạt và giảm gánh nặng vận hành. Các giải pháp như Lenovo TruScale DaaS kết hợp thiết bị với dịch vụ quản lý vòng đời trong một mô hình thuê bao, giúp tổ chức đơn giản hóa việc triển khai, hỗ trợ, quản lý và thanh lý thiết bị.

Sau cùng, vấn đề không chỉ là cách một công ty muốn thanh toán cho công nghệ. Mà còn là công ty muốn nhân viên dành thời gian vào việc gì. Với nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa, giá trị thực sự nằm ở việc giúp các nhóm nội bộ tập trung vào những ưu tiên chiến lược thúc đẩy tăng trưởng, thay vì quản lý vòng đời thiết bị và các công việc hành chính hằng ngày.

An ninh mạng ngày càng khó bảo đảm khi nhân viên được tiếp cận các công cụ AI tạo sinh và có nguy cơ làm lộ dữ liệu nhạy cảm của công ty. Khi AI được tích hợp vào quy trình làm việc hằng ngày, doanh nghiệp nhỏ và vừa cần đặc biệt lưu ý đến những rủi ro bảo mật mới nào?

Một trong những mối lo trước mắt nhất là lộ dữ liệu.

Nhân viên có thể vô tình chia sẻ thông tin độc quyền, dữ liệu khách hàng, thông tin tài chính hoặc tài sản trí tuệ qua các công cụ AI mà chưa hiểu đầy đủ cách những thông tin đó được lưu trữ, xử lý hay sử dụng. Các tổ chức cần có chính sách rõ ràng về những công cụ AI được phép sử dụng và cách xử lý dữ liệu.

Đồng thời, AI đang khiến các mối đe dọa trên không gian mạng trở nên tinh vi hơn. Các chiến dịch lừa đảo qua email, hành vi mạo danh và những cuộc tấn công thao túng xã hội ngày càng thuyết phục và khó nhận diện hơn.

Dù xuất hiện những thách thức mới, các biện pháp nền tảng vẫn vô cùng quan trọng. Quản lý danh tính chặt chẽ, xác thực đa yếu tố, bảo vệ thiết bị đầu cuối, cài đặt bản vá thường xuyên, chiến lược sao lưu và đào tạo nhân viên vẫn là những biện pháp phòng vệ hiệu quả nhất hiện nay. AI làm thay đổi bối cảnh các mối đe dọa, nhưng không làm giảm tầm quan trọng của kỷ luật an ninh mạng vững chắc.

Lenovo định vị các giải pháp ThinkShield dành cho những tổ chức có nguồn lực CNTT nội bộ hạn chế. Hiện nay, có thể tự động hóa hoặc thuê ngoài bao nhiêu phần trong công tác an ninh mạng trên thực tế, và doanh nghiệp nhỏ và vừa tuyệt đối không nên hoàn toàn giao phó những trách nhiệm bảo mật nào cho bên thứ ba?

Hiện nay, có thể tự động hóa hoặc nhờ các đối tác đáng tin cậy hỗ trợ phần đáng kể trong hoạt động bảo mật hằng ngày.

Các năng lực như giám sát thiết bị đầu cuối, quản lý bản vá, phát hiện mối đe dọa và ứng phó sự cố ngày càng có thể được cung cấp thông qua tự động hóa và dịch vụ được quản lý. Nhờ đó, doanh nghiệp nhỏ và vừa có thể tiếp cận những năng lực cấp doanh nghiệp mà không cần đội ngũ có quy mô tương đương.

ThinkShield là một ví dụ về cách công nghệ có thể hỗ trợ tự động hóa và giúp các tổ chức quản lý sự phức tạp của công tác bảo mật. Tuy nhiên, không thể thuê ngoài trách nhiệm giải trình.

Mỗi tổ chức vẫn cần hiểu rõ dữ liệu quan trọng nhất của mình, xác định ai được phép truy cập dữ liệu đó, xây dựng chính sách, xác định mức độ rủi ro có thể chấp nhận và tạo dựng văn hóa trong đó mọi người đều có trách nhiệm về bảo mật. Các nhà cung cấp công nghệ và dịch vụ có thể giúp quản lý sự phức tạp, nhưng ban lãnh đạo phải giữ quyền sở hữu đối với công tác quản lý rủi ro, quản trị và các quyết định kinh doanh.

Các chiến lược bảo mật hiệu quả nhất được xây dựng trên nền tảng hợp tác, chứ không phải ủy quyền toàn bộ trách nhiệm.

Dịch vụ tích hợp có thể giảm tải cho các đội ngũ CNTT tinh gọn, nhưng cũng có thể làm tăng mức độ phụ thuộc vào một số ít nhà cung cấp công nghệ. Doanh nghiệp vừa và nhỏ nên cân bằng giữa sự đơn giản, dịch vụ được quản lý với những mối lo như tính linh hoạt, khả năng tương tác và tình trạng bị trói buộc vào nhà cung cấp như thế nào?

Với hầu hết doanh nghiệp vừa và nhỏ, sự đơn giản có giá trị chiến lược thực sự.

Mỗi nhà cung cấp, nền tảng và lớp quản lý bổ sung đều làm tăng độ phức tạp. Điều đó tiêu tốn thời gian, làm tăng chi phí vận hành và có thể khiến nguồn lực hạn chế bị phân tán khỏi những ưu tiên mang lại giá trị cao hơn.

Dù vậy, sự đơn giản không bao giờ nên đánh đổi bằng tính linh hoạt. Các tổ chức nên tìm giải pháp có thể tích hợp tốt với môi trường hiện có, hỗ trợ hệ sinh thái mở và cho phép họ phát triển theo những thay đổi trong yêu cầu kinh doanh.

Tôi luôn khuyến khích các nhà lãnh đạo trao đổi với những đối tác công nghệ tiềm năng về khả năng tương tác, tính di động và tính linh hoạt ngay từ đầu. Quan hệ đối tác công nghệ tốt nhất giúp mở rộng lựa chọn và giảm độ phức tạp. Chúng không nên khiến việc thay đổi trong tương lai trở nên khó khăn hoặc tốn kém hơn.

Một thách thức với AI là xác định tỷ suất hoàn vốn trước khi cam kết đầu tư nguồn lực đáng kể. Các nhà lãnh đạo doanh nghiệp vừa và nhỏ nên sử dụng những chỉ số nào để đánh giá liệu việc triển khai AI có thực sự cải thiện năng suất hoặc giảm chi phí, thay vì chỉ bổ sung thêm một lớp công nghệ?

Cách đo lường hiệu quả nhất cũng là cách đơn giản nhất: đối chiếu kết quả với mục tiêu kinh doanh ban đầu.

Nếu mục tiêu là cải thiện năng suất, hãy đo lường thời gian tiết kiệm được. Nếu mục tiêu là cải thiện trải nghiệm khách hàng, hãy đo lường thời gian phản hồi, mức độ hài lòng của khách hàng và tỷ lệ giải quyết vấn đề. Nếu mục tiêu là giảm chi phí, hãy so sánh quy trình trước và sau khi triển khai.

Tôi cũng sẽ đặc biệt chú ý đến mức độ sử dụng. Một giải pháp có thể rất ấn tượng về mặt kỹ thuật, nhưng nếu nhân viên không sử dụng thường xuyên hoặc phải dành nhiều thời gian để sửa kết quả, thì đó là phản hồi có ý nghĩa về giá trị mà giải pháp mang lại.

Với doanh nghiệp vừa và nhỏ, việc tính toán tỷ suất hoàn vốn không cần quá phức tạp. Hãy xác lập mức cơ sở, tiến hành thử nghiệm tập trung, đo lường một số ít chỉ số có ý nghĩa và mở rộng dựa trên bằng chứng. Nếu không thể trình bày rõ ràng điều gì đã được cải thiện, bạn nên đánh giá lại trường hợp sử dụng trước khi tăng đầu tư.

Trong ba đến năm năm tới, theo ông, AI sẽ làm thay đổi hệ thống công nghệ của một doanh nghiệp nhỏ hoặc vừa điển hình như thế nào? Những năng lực hiện được xem là cấp doanh nghiệp mà ông dự đoán sẽ trở nên phổ biến ở các công ty nhỏ hơn nhiều là gì?

Tôi tin rằng AI sẽ ngày càng được tích hợp vào các công nghệ mà doanh nghiệp đang sử dụng, thay vì tồn tại như một nhóm công cụ riêng biệt.

Chúng ta sẽ chứng kiến trí tuệ được tích hợp vào thiết bị, nền tảng cộng tác, ứng dụng kinh doanh, hệ điều hành và giải pháp bảo mật; các tác vụ sẽ được phân bổ giữa thiết bị, điện toán biên và đám mây tùy theo yêu cầu về hiệu năng, chi phí và bảo mật.

Điều này có ý nghĩa vô cùng lớn đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ, bởi những năng lực trước đây đòi hỏi ngân sách đáng kể và đội ngũ CNTT đông đảo sẽ trở nên dễ tiếp cận hơn nhiều. Nhiều doanh nghiệp vừa và nhỏ sẽ có thể sử dụng các năng lực như giám sát bảo mật nâng cao, tự động hóa thông minh, phân tích dữ liệu chuyên sâu, quản lý thiết bị chủ động và hỗ trợ nhân viên được cá nhân hóa cao.

Về cốt lõi, AI đang góp phần dân chủ hóa khả năng tiếp cận công nghệ. Một doanh nghiệp nhỏ không nên cần có ngân sách, nguồn lực hay quy mô nhân sự như một công ty thuộc Fortune 500 mới có thể cạnh tranh hiệu quả. Trong vài năm tới, tôi cho rằng khoảng cách giữa những gì các doanh nghiệp lớn có thể làm và những gì doanh nghiệp vừa và nhỏ có thể làm sẽ tiếp tục thu hẹp.

Yếu tố tạo nên khác biệt thực sự sẽ không phải là khả năng tiếp cận AI, mà là mức độ hiệu quả mà các tổ chức ứng dụng AI để trao quyền cho nhân viên, phục vụ khách hàng và thúc đẩy kết quả kinh doanh.

Cảm ơn ông đã dành thời gian cho buổi phỏng vấn rất thú vị. Độc giả muốn tìm hiểu cách ứng dụng AI thiết thực cũng như giải pháp CNTT an toàn, dễ quản lý cho doanh nghiệp nhỏ và vừa có thể truy cập Lenovo.