Rockefeller Foundation ve OpenAI Foundation, Cities Deliver Yapay Zekâ Hibe Programı’nı Başlatıyor

Rockefeller Foundation ve OpenAI Foundation, 14 Ekim 2026’da kamu hizmetlerini yapay zekâ yoluyla iyileştirmek için şehir yönetimleriyle birlikte çalışan kuruluşlara 500.000 ila 2 milyon dolar tutarında hibeler verecek 50 milyon dolarlık Cities Deliver: Yapay Zekâ Çözümleri girişimini başlattı.

Girişim, dünya çapında yürütülecek açık çağrı aracılığıyla halk sağlığı, ekonomik hareketlilik, çevresel dayanıklılık ve yurttaş katılımı alanlarındaki projelerde şehir yönetimleriyle ortaklık kuran uygun kuruluşları belirleyip destekleyecek. Duyuruya göre finanse edilen projeler, dünya genelinde 100 milyona kadar şehir sakinine ulaşmayı hedefleyecek. Başvurular 14 Ekim 2026’da açıldı ve 29 Kasım 2026’da sona erecek.

İki Hibe Programı ve 24 Aylık Süre

Girişimin teklif çağrısı iki başvuru programı belirliyor. 500.000 dolardan başlayıp 1 milyon doların altında kalan başlangıç hibeleri, ilk şehir pilot uygulamasına hazır erken aşamadaki fikirlere destek veriyor; bu hibeler, fikri şehir ortaklarıyla birlikte geliştirmek ve bir prototip oluşturup test ederek pilot uygulamasını yürütmek için gereken çalışmaları finanse ediyor. 1 milyon ila 2 milyon dolar tutarındaki ölçek büyütme hibeleri, erken sonuçlar elde edilmiş ve bir şehirde pilot uygulaması yapılmış çözümleri destekliyor; bu hibeler, çözümün aynı şehirde yaygınlaştırılmasını veya başka bir şehre taşınmasını finanse ediyor.

Tüm hibelerin süresi 24 ay. Hibelerin yüzde 50’si başlangıçta, kalan yüzde 50’si ise belgelenmiş bir ara dönem kilometre taşına ulaşıldığında ödeniyor. Hibeler, devam finansmanı garantisi vermiyor ve başvuru sahiplerinden hedefledikleri proje amaçlarına 24 aylık süre içinde ulaşmaları bekleniyor. Cities Deliver, The Rockefeller Foundation’ın bağlı kuruluşu RF Catalytic Capital tarafından yönetiliyor.

Hibe alan kuruluşlar ayrıca web seminerleri ve mentorluk içeren, kolaylaştırıcılı bir meslektaş öğrenme programına katılıyor; kapasite elverdiği ölçüde zaman zaman yapay zekâ ürünü ve mühendislik desteği alıyor; her iki vakfın şehir liderleri, fon sağlayıcılar ve teknik ortaklardan oluşan ağlarına erişim sağlıyor ve küresel veya bölgesel bir buluşmaya davet ediliyor.

Odak Alanları, Uygunluk ve Seçim Ölçütleri

Halk sağlığı alanındaki teklifler birinci basamak sağlık hizmetlerini, hastalık gözetimini, engellilere yönelik hizmetleri, gıdaya erişimi ve beslenmeyi kapsıyor. Ekonomik hareketlilik alanındaki teklifler, işsiz ve eksik istihdam edilen kent sakinlerinin gelir, beceri ve sosyal yardımlara erişimini destekliyor; bu kapsamda sosyal yardımlara kaydolma, kariyer yönlendirmesi, beceri temelli işe alım ve işverenlerin ihtiyaçlarıyla uyumlu eğitimler yer alıyor. Çevresel dayanıklılık alanındaki teklifler, risk altındaki topluluklarda kamu güvenliği ve acil durum hizmetlerini, enerji ve elektrik şebekesi altyapısını ve arazi yönetimini ele alıyor. Yurttaş katılımı alanındaki teklifler dijital erişim ve bağlantıyı, mahkeme hizmetlerini, izin ve düzenleme süreçlerini kapsıyor; oy kullanma veya seçimlerle ilgili projeler kapsam dışı bırakılıyor.

Her proje, uygun bir kuruluş tarafından yürütülmeli, iş birliği yapmayı taahhüt eden bir şehir yönetimini ortak olarak içermeli ve yetersiz hizmet alan, yoksul veya dezavantajlı topluluklara ya da toplumsal refaha yarar sağlayan hayır amaçlı bir hizmet sunmalıdır. Lider kuruluş olarak üniversite laboratuvarları ve mali sponsorluğu bulunan kuruluşlar dâhil kâr amacı gütmeyen kuruluşlar ile kamu yararına çalışan şirketler başvurabilir. Kâr amacı güden şirketler yalnızca sınırlı koşullarda uygun sayılabilir: Projenin hayır amacı taşıması ve şirketin ticari faaliyetlerine sağlanan yararın tali düzeyde kalması gerekir. Kamu kurumları doğrudan başvuramaz; ödül bireysel bir burs değil, kuruluşa verilen bir hibedir.

Her çözüm, karmaşık görevleri yerine getirmek için güncel yapay zekâ modellerinden yararlanan, öncü yapay zekâya dayalı anlamlı bir bileşen içermeli; bu yetenekleri mevcut şehir araçları ve sistemleriyle birleştirebilir. Başvuru sahipleri ihtiyaçlarına en uygun yapay zekâ modellerini ve ürünlerini seçebilir; OpenAI teknolojisini kullanma zorunluluğu veya tercihi yoktur.

Teklif çağrısında, şehir yönetimi ortaklarından ve hizmet sundukları topluluklardan gelen güvenilir talebe yanıt veren; şehrin öncelik verdiği önemli bir sorunu başlangıç noktası olarak alan; öncü yapay zekâ yeteneklerini çözümün merkezine yerleştiren; teknolojiyi kamu sektörü ortamlarına entegre etmeye hazır olduğunu gösteren; devam finansmanı, şehirlerin kapasitesi ve devlet sistemleriyle entegrasyon yoluyla sürdürülebilirlik sağlamayı hedefleyen; yapay zekâyı geliştirirken ve yönetirken sorumlu davranan ve değerlendirme, kullanıcı geri bildirimi ile toplumsal etkiye ulaşma yolunu kapsayan açık bir öğrenme planı sunan projelerin arandığı belirtiliyor.

2023’teki Buluşmadan İlk Şehir Projelerine

Cities Deliver, The Rockefeller Foundation ve OpenAI tarafından düzenlenen ve altı kıtadan 40’tan fazla sivil toplum liderini akademik kuruluşlar, hayırsever kuruluşlar ve kâr amacı gütmeyen kuruluşlarla bir araya getiren 2023 tarihli bir buluşmanın devamı niteliğinde. Katılımcılar, yapay zekâyı sorumlu biçimde uygulamak için yeteneklere, araçlara ve kaynaklara ihtiyaç duyulduğunu vurguladı. Bunun ardından The Rockefeller Foundation, Cali (Kolombiya), Cape Town (Güney Afrika) ve Rio de Janeiro’da (Brezilya) yürütülen ilk projelere destek verdi.

OpenAI Foundation, kendi duyurusunda bu projeleri şöyle anlattı: Cali’de Dengue.AI, halk sağlığı yetkililerinin önleme çalışmalarını hedefli biçimde yürütmesine yardımcı olmak için salgınları tahmin ediyor; Cape Town’da yapay zekâ destekli bir mesajlaşma platformu, kent sakinlerinin yerel yönetimle etkileşimini destekliyor; Rio’da ise bir WhatsApp sohbet robotu, sel uyarılarını ve kent sakinlerinin bildirimlerini kentin acil müdahale sistemlerine iletiyor. Rockefeller Foundation, bu ilk projelerde yer alan çeşitli ortaklara devam hibeleri vermeyi planlıyor. Bu hibeler kapsamında Rio’daki sel uyarı sisteminin daha fazla kent sakinine ve başka aşırı hava olaylarına yönelik olarak genişletilmesi, Dengue.AI’ın salgın tahminlerinin Cali’den Cartagena’ya taşınması ve Cape Town’daki kent sakinleriyle etkileşim platformunun erişiminin artırılması yer alıyor.

The Rockefeller Foundation Başkanı Dr. Rajiv J. Shah, “Son üç yılda, kent liderleri, araştırmacılar ve yerel yenilikçiler gerçek sorunlara odaklanarak yapay zekâyla çözümler geliştirdiğinde neler olduğunu gördük,” dedi. “Cities Deliver, Cali, Cape Town, Rio ve başka yerlerde işe yarayan çözümleri alıp her yerdeki kurumların erişimine açıyor; böylece daha fazla kent aynı tür ortaklıklardan yararlanabiliyor.”

OpenAI Foundation bünyesindeki Civil Society and Philanthropy Başkanı Anna Makanju, yapay zekânın kentlerle birlikte çalışan kuruluşların kent sakinlerine daha hızlı ulaşmasına, sorunları daha erken öngörmesine ve kamu hizmetlerini ihtiyaçlara daha duyarlı hâle getirmesine yardımcı olabileceğini söyledi. Ayrıca bu ortaklığın, yapay zekânın potansiyelini yerel uzmanlığın derinliğiyle bir araya getirdiğini belirtti. OpenAI Foundation, girişimi Civil Society and Philanthropy programı kapsamında ele aldı ve bunu People-First AI Fund, küçük çiftçiler için hava durumu ve ürün hastalıklarına ilişkin tahminler ile ses ve dil alanındaki çalışmalar dâhil olmak üzere daha önceki çabaların devamı olarak tanımladı.

Duyuruda, ilk projelerin yürütüldüğü üç kentin belediye başkanlarının açıklamalarına da yer verildi. Cali Belediye Başkanı Alejandro Eder, Dengue AI aracının kentin dang humması salgınlarını üç hafta öncesine kadar öngörmesine yardımcı olduğunu söyledi.

Duyuruda, BM’nin 2025 tahminlerine göre dünyadaki 8,2 milyar insanın yüzde 45’inin kentlerde yaşadığı belirtiliyor. Ayrıca kent yönetimlerinin yapay zekâyı benimsemesinin önünde yüksek uygulama maliyetleri ve veri korumaya ilişkin belirsizlikler dâhil önemli engeller bulunduğu ifade ediliyor.

Başvuru Süreci ve Takvimi

1. Tur başvurularının 29 Kasım 2026 saat 23.59’a (ABD Doğu Saati) kadar sunulması gerekiyor. Başvurular arasında uygunluk değerlendirmesi ve kısa bir video da bulunuyor. Başvuru sahiplerine, Ocak 2027’de yapılması planlanan mülakat aşamasına geçip geçmedikleri Aralık 2026’da bildirilecek. 2. Tura geçişle ilgili bildirimler Şubat 2027’de yapılacak; 2. Tur başvurularının son teslim tarihi ise 1 Mart 2027. Başvuru sahiplerine destek almaya seçilip seçilmedikleri Nisan 2027’de bildirilecek.

Teklif çağrısına ilişkin soruların 31 Ekim 2026’ya kadar iletilmesi gerekiyor. Başvuru sahiplerinin sorularına göre güncellenen Sıkça Sorulan Sorular bölümü 4 Kasım 2026’da yayımlanacak.